Bảo Hiểm Xã Hội, Đối tượng & mức đóng

Cách Tính BHXH Mới Nhất 2026: Mức Đóng, Công Thức Và Quyền Lợi Người Lao Động

Trong quá trình làm việc, bảo hiểm xã hội (BHXH) là quyền lợi quan trọng mà cả người lao động và doanh nghiệp đều cần quan tâm. Tuy nhiên, nhiều người vẫn chưa hiểu rõ cách tính BHXH, mức đóng hàng tháng hay cách hưởng các chế độ như thai sản, thất nghiệp và BHXH một lần.

Bài viết dưới đây Human Power sẽ giúp bạn hiểu rõ cách tính BHXH theo quy định hiện hành tại Việt Nam một cách dễ hiểu, chi tiết và thực tế nhất.

BHXH Là Gì?

Bảo hiểm xã hội Việt Nam là chính sách an sinh xã hội do Nhà nước quản lý nhằm đảm bảo thu nhập cho người lao động khi:

Ốm đau
Thai sản
Tai nạn lao động
Nghỉ hưu
Mất việc làm
Tử tuất

Hiện nay, BHXH gồm:

BHXH bắt buộc
BHXH tự nguyện

Trong đó, người lao động làm việc theo hợp đồng từ đủ 1 tháng trở lên thường thuộc diện tham gia BHXH bắt buộc theo quy định pháp luật Việt Nam.

*Cách Tính BHXH Mới Nhất 2026: Mức Đóng, Công Thức Và Quyền Lợi Người Lao Động*

Mức Đóng BHXH Hiện Nay Là Bao Nhiêu?

Mức đóng BHXH được tính dựa trên công thức:

Mức đóng BHXH = Tiền lương đóng BHXH × Tỷ lệ đóng

Thông thường, tỷ lệ đóng bảo hiểm hiện nay gồm:

Người Lao Động Đóng

Khoản bảo hiểm	Tỷ lệ
BHXH	8%
BHYT	1.5%
BHTN	1%
Tổng cộng	10.5%

Doanh Nghiệp Đóng

Khoản bảo hiểm	Tỷ lệ
BHXH	17.5%
BHYT	3%
BHTN	1%
Tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp	0.5%
Tổng cộng	Khoảng 22%

Lưu ý: Mức đóng có thể thay đổi tùy nhóm ngành nghề, đối tượng lao động hoặc quy định mới của Nhà nước tại từng thời điểm.

Tiền Lương Đóng BHXH Gồm Những Khoản Nào?

Theo quy định hiện hành, mức lương đóng BHXH thường bao gồm:

Mức lương theo hợp đồng lao động
Phụ cấp lương
Các khoản bổ sung cố định xác định được mức tiền cụ thể

Ví dụ:

Phụ cấp trách nhiệm
Phụ cấp chức vụ
Phụ cấp thâm niên
Phụ cấp nặng nhọc

Các Khoản Không Tính Đóng BHXH

Một số khoản hỗ trợ và phúc lợi không bắt buộc tính đóng BHXH như:

Tiền thưởng
Tiền ăn giữa ca
Hỗ trợ xăng xe
Điện thoại
Hỗ trợ sinh nhật
Hỗ trợ hiếu hỉ
Công tác phí

Doanh nghiệp cần xác định đúng khoản thu nhập tính đóng BHXH để tránh bị truy thu hoặc xử phạt hành chính.

Cách Tính BHXH Hàng Tháng Cho Người Lao Động

Ví Dụ Cụ Thể

Một nhân viên có:

Lương tham gia BHXH: 12.000.000 đồng/tháng

Phần Người Lao Động Phải Đóng

12.000.000 × 10.5% = 1.260.000 đồng

Người lao động sẽ bị khấu trừ khoảng:

1.260.000 đồng/tháng

Phần Doanh Nghiệp Phải Đóng

12.000.000 × 22% = 2.640.000 đồng

Doanh nghiệp cần đóng thêm khoảng:

2.640.000 đồng/tháng

Tổng Mức Đóng Bảo Hiểm

1.260.000 + 2.640.000 = 3.900.000 đồng

Tổng số tiền bảo hiểm mỗi tháng khoảng:

3.900.000 đồng

Cách Tính BHXH Một Lần

BHXH một lần là chế độ người lao động nhận sau khi nghỉ việc và đủ điều kiện hưởng theo quy định pháp luật.

Công Thức Tính BHXH Một Lần

Thời gian đóng trước năm 2014

Mỗi năm được tính bằng 1.5 tháng mức bình quân tiền lương tháng đóng BHXH.

Thời gian đóng từ năm 2014 trở đi

Mỗi năm được tính bằng 2 tháng mức bình quân tiền lương tháng đóng BHXH.

Ví Dụ

Người lao động:

Đóng BHXH 6 năm sau 2014
Mức bình quân lương: 9 triệu đồng

Tiền BHXH một lần tạm tính:

Người lao động có thể nhận khoảng:

108 triệu đồng

Lưu ý:

Mức thực nhận còn phụ thuộc hệ số điều chỉnh trượt giá BHXH theo từng năm.
Trường hợp có tháng lẻ sẽ được tính theo quy định của cơ quan BHXH.

Cách Tính BHXH Chế Độ Thai Sản

Người lao động nữ tham gia BHXH đủ điều kiện sẽ được hưởng chế độ thai sản khi sinh con.

Mức Hưởng Thai Sản

Ví Dụ

Nếu mức lương bình quân 6 tháng gần nhất là:

10.000.000 đồng/tháng

Mức hưởng thai sản mỗi tháng:

Nếu nghỉ thai sản 6 tháng:

Ngoài ra, lao động nữ còn được nhận:

Trợ cấp một lần khi sinh con theo mức lương cơ sở do Nhà nước quy định tại thời điểm sinh.

Cách Tính BHXH Trợ Cấp Thất Nghiệp

Người lao động tham gia bảo hiểm thất nghiệp (BHTN) đủ điều kiện có thể nhận trợ cấp thất nghiệp sau khi nghỉ việc.

Công Thức Tính BHXH Thất Nghiệp

Ví Dụ

Mức lương bình quân 6 tháng:

11.000.000 đồng

Mức trợ cấp thất nghiệp:

Người lao động có thể nhận khoảng:

6.600.000 đồng/tháng

Thời gian hưởng phụ thuộc vào tổng thời gian đã tham gia BHTN.

Cách Tính BHXH – Lương Hưu

Lương hưu phụ thuộc vào:

Số năm tham gia BHXH
Mức bình quân tiền lương đóng BHXH
Giới tính
Thời điểm nghỉ hưu

Công Thức Cơ Bản

Theo quy định hiện hành:

Tỷ lệ hưởng tối đa là 75%.
Lao động nữ thường cần đủ 30 năm đóng BHXH để đạt mức tối đa.
Lao động nam cần số năm đóng theo lộ trình tăng dần của pháp luật.

Ví Dụ

Người lao động nữ:

Đóng BHXH 30 năm
Mức bình quân lương: 14 triệu đồng
Tỷ lệ hưởng: 75%

Lương hưu tạm tính:

Người lao động có thể nhận khoảng:

10.500.000 đồng/tháng

Doanh Nghiệp Không Đóng BHXH Có Bị Phạt Không?

Câu trả lời là có.

Doanh nghiệp có thể bị xử phạt nếu:

Chậm đóng BHXH
Trốn đóng BHXH
Đóng không đúng mức
Không tham gia BHXH cho người lao động thuộc diện bắt buộc

Các hình thức xử lý có thể gồm:

Truy thu tiền BHXH
Tính lãi chậm nộp
Xử phạt hành chính
Ảnh hưởng uy tín doanh nghiệp
Trường hợp nghiêm trọng có thể bị xử lý theo quy định pháp luật

Một Số Lưu Ý Quan Trọng Khi Tham Gia Và Cách Tính BHXH

Đối Với Người Lao Động

Kiểm tra công ty có đóng BHXH đầy đủ hay không
Theo dõi quá trình tham gia BHXH định kỳ
Lưu giữ hợp đồng lao động và bảng lương

Đối Với Doanh Nghiệp

Kê khai đúng mức lương
Đóng BHXH đúng thời hạn
Cập nhật quy định mới thường xuyên
Thực hiện đúng quy trình lao động và bảo hiểm

Human Power – Đồng Hành Cùng Doanh Nghiệp Trong Quản Lý Lao Động Và BHXH

Human Power là đơn vị chuyên cung ứng lao động, hỗ trợ tuyển dụng và quản lý nhân sự cho doanh nghiệp tại Việt Nam. Bên cạnh dịch vụ cung ứng nhân lực, Human Power còn hỗ trợ doanh nghiệp:

Tư vấn lao động
Hỗ trợ thủ tục BHXH
Quản lý hồ sơ nhân sự
Giải pháp tối ưu chi phí nhân công
Hỗ trợ tuyển dụng nhanh chóng

Với đội ngũ giàu kinh nghiệm, Human Power giúp doanh nghiệp tiết kiệm thời gian và đảm bảo tuân thủ đúng quy định pháp luật lao động hiện hành.

Kết Luận

Việc hiểu rõ cách tính BHXH giúp:

Người lao động bảo vệ quyền lợi chính đáng
Doanh nghiệp hạn chế rủi ro pháp lý
Quản lý chi phí nhân sự hiệu quả hơn

Dù là BHXH hàng tháng, BHXH một lần, thai sản hay lương hưu thì việc tham gia đầy đủ và đúng quy định luôn mang lại nhiều lợi ích lâu dài cho cả người lao động và doanh nghiệp.